Λιντς 1992-93

Οι τελευταίοι πρωταθλητές της παλιάς εποχής

Το καλοκαίρι του 1992 το αγγλικό ποδόσφαιρο άλλαζε όνομα, αλλά η Λιντς ήταν ακόμη η ομάδα που είχε κερδίσει το τελευταίο πρωτάθλημα της παλιάς Πρώτης Κατηγορίας. Με τον Χάουαρντ Γουίλκινσον στον πάγκο, είχε τερματίσει πρώτη το 1991-92, μπροστά από τη Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ, και είχε κλείσει τον τίτλο στην προτελευταία αγωνιστική, με 3-2 επί της Σέφιλντ Γιουνάιτεντ.

Η σεζόν που ακολούθησε είχε μέσα της πολλά «πρώτα»: η πρώτη σεζόν του Premier League, η πρώτη συμμετοχή της ομάδας στο Κύπελλο Πρωταθλητριών από το 1974-75, που πια λεγόταν Champions League, και η πρώτη ολόκληρη σεζόν του Ερίκ Καντονά με τη λευκή φανέλα. Και πάνω σε όλα αυτά, μια καινούργια φανέλα από την Admiral.

The Shirt: Η λευκή φανέλα της Admiral

Η Λιντς είναι λευκή από το 1961-62, όταν ο Ντον Ρέβι άλλαξε τα χρώματα σε στυλ Ρεάλ Μαδρίτης. Η φανέλα του 1992-93 συνεχίζει αυτή την παράδοση με έναν δικό της τρόπο: λευκό σώμα, τονικό σχέδιο στο ύφασμα και ένα μπλε που μοιάζει περισσότερο με σκούρο ναυτικό παρά με ηλεκτρίκ.

Η φανέλα είναι από τα χρόνια που οι κατασκευαστές έδιναν στις ομάδες μεγάλα, επιβλητικά λογότυπα. Ο κατασκευαστής για τη σεζόν 1992-93 ήταν η Admiral, όπως δείχνουν το αρχείο Historical Football Kits και οι αγγελίες του Classic Football Shirts. Οι δύο προηγούμενες σεζόν η Λιντς φορούσε Umbro, ενώ από το 1993 θα περάσει στην Asics.

Κάθε φωτογραφία προϊόντος που ακολουθεί είναι της ίδιας εκδοχής: κοντομάνικη εντός έδρας φανέλα, πάντα χωρίς όνομα και νούμερο στην πλάτη.

Ο γιακάς και οι ετικέτες

Ο γιακάς είναι V, πλεκτός, σε σκούρο μπλε, με λεπτό κίτρινο φιλέτο στην εσωτερική του άκρη. Το φιλέτο είναι ο μόνος σαφής αναφορά στο χρυσαφί που συνοδεύει το μπλε στα χρώματα του συλλόγου, και κρατά τη φανέλα μακριά από το πλήρως λευκό.

Στο εσωτερικό του λαιμού υπάρχει ραμμένη ετικέτα Admiral, με το γνωστό λογότυπο που θυμίζει σχοινί με άγκυρα και τις οριζόντιες ρίγες.

Το σήμα: το ρόδο του Γιορκσάιρ

Το σήμα στο αριστερό στήθος του παίκτη είναι το λευκό ρόδο του Γιορκσάιρ, σύμβολο της κομητείας της Λιντς. Βρίσκεται μέσα σε κυκλικό δακτύλιο με το όνομα «LEEDS UNITED AFC» γύρω από ένα ποδοσφαιρικό μπαλάκι στο κέντρο, με λευκά πέταλα και μπλε περίγραμμα.

Στο κοντινό πλάνο διακρίνονται καθαρά τα λεπτά μπλε περιγράμματα των πετάλων και το κίτρινο των γραμμών της μπάλας.

Ο χορηγός και ο κατασκευαστής

Στο στήθος δεσπόζει το «Admiral Sportswear», σε μεγάλα μπλε γράμματα, με την πρώτη λέξη να ξεχωρίζει και τη δεύτερη να είναι διαχωρισμένη με κενά, σε μικρότερο μέγεθος. Εδώ το λογότυπο του κατασκευαστή λειτουργεί και ως κεντρικό σημείο της φανέλας: δεν υπάρχει ξεχωριστός χορηγός τρίτης εταιρείας στις φωτογραφίες που ελέγχθηκαν.

Στο δεξί στήθος του παίκτη, απέναντι από το σήμα, υπάρχει και το μικρό λογότυπο της Admiral, με τη σιλουέτα και τις οριζόντιες ρίγες.

Τα μανίκια και η πλάτη

Το πιο ιδιαίτερο στοιχείο της φανέλας είναι η ταινία γύρω από τα μανίκια: μια μπλε και κίτρινη ταινία με σειρά από χρυσά ροζέτες και μικρούς κύκλους, που τρέχει στο άκρο του καθενός. Δίνει στο κατά τα άλλα λευκό μανίκι έναν διακοσμητικό χαρακτήρα.

Το ύφασμα του κορμού έχει διακριτικό τονικό σχέδιο με τα γράμματα «LUFC» και το σήμα της ομάδας, που φαίνεται μόνο υπό γωνία. Η πλάτη στις φωτογραφίες προϊόντος είναι απλή, λευκή, με τον μπλε γιακά στη βάση.

The Team: Η ομάδα του Γουίλκινσον

Ο Γουίλκινσον είχε φέρει στη Λιντς το πρωτάθλημα το 1992 με πειθαρχημένη, σκληροτράχηλη ομάδα. Την ενδεκάδα της 8ης Αυγούστου 1992, στο Γουέμπλεϊ, την αποτελούσαν οι Τζον Λούκιτς, Τζον Νιούσομ, Κρις Φέρκλοου, Κρις Γουάιτ, Τόνι Ντορίγκο, Γκάρι Σπιντ, Ντέιβιντ Μπάτι, Γκάρι ΜακΑλίστερ (αρχηγός), Ροντ Γουάλας, Ερίκ Καντονά και Λι Τσάπμαν.

Στον πάγκο ήταν οι Γκόρντον Στράχαν, Στιβ Χότζ και Ντέιβιντ Ροκάστλ. Ο Τόνι Ντορίγκο είχε αναδειχθεί παίκτης της χρονιάς στη Λιντς το 1991-92.

Ο Ερίκ Καντονά είχε έρθει στην ομάδα τον Ιανουάριο του 1992, με δανεισμό από τη Νιμ και υποχρέωση αγοράς, είχε πρωτοεμφανιστεί στις 8 Φεβρουαρίου 1992 στην ήττα 0-2 στο Όλνταμ και είχε βοηθήσει στην κατάκτηση του τίτλου κυρίως με ασίστ για τον πρώτο σκόρερ Λι Τσάπμαν.

Key Matches: Wembley, 8 Αυγούστου 1992

Το Charity Shield παιζόταν τότε μεταξύ του πρωταθλητή και του κυπελλούχου. Η Λιντς ήταν η τελευταία ομάδα που συμμετείχε ως πρωταθλήτρια της παλιάς Football League. Απέναντί της ήταν η Λίβερπουλ, με τον Μπρους Γκρόμπελααρ στο τέρμα, τον Ίαν Ρας και τον Ντιν Σόντερς μπροστά και τον Πολ Στιούαρτ σε ντεμπούτο.

Στις 15:00, μπροστά σε 61.291 θεατές και με διαιτητή τον Ντέιβιντ Έλερι, ο Καντονά άνοιξε το σκορ στο 26′. Ο Ρας ισοφάρισε στο 34′ και ο Ντορίγκο ξαναέβαλε μπροστά τη Λιντς στο 43′. Ο Σόντερς έφερε το 2-2 στο 65′, ο Καντονά ξαναπέρασε μπροστά στο 77′ και στο 87′ σκόραρε το τρίτο του γκολ. Ο Στράχαν σκόραρε αυτογκόλ στο 89′, για το τελικό 4-3.

Ο Καντονά ήταν ο παίκτης του αγώνα. Ήταν το πρώτο χατ τρικ σε Charity Shield από τον Τόμι Τέιλορ το 1957, ενώ μέχρι το 2025 ήταν και η τελευταία εμφάνιση της Λιντς στον θεσμό.

Στα καρέ του βίντεο, οι παίκτες της Λιντς φαίνονται με λευκή φανέλα, μπλε γιακά και το λογότυπο Admiral στο στήθος.

The Season: Ένα πρωτάθλημα που χάθηκε στον Οκτώβριο

Στις 15 Αυγούστου 1992, στο Έλαντ Ρόουντ, η Λιντς κέρδισε 2-1 τη Γουίμπλεντον με δύο γκολ του Τσάπμαν, μπροστά σε 25.795 θεατές. Ακολούθησε ισοπαλία 1-1 στην Άστον Βίλα και μια βαριά ήττα 1-4 στη Μίντλσμπρο, όπου ο Καντονά σκόραρε το γκολ της ομάδας του.

Στις 25 Αυγούστου, έναντι της Τότεναμ, ο Καντονά πέτυχε τρία γκολ στο 5-0, σε ένα ματς που ο Γουάλας και ο Τσάπμαν συμπλήρωσαν. Ήταν το πρώτο χατ τρικ στο νεοσύστατο Premier League. Την ίδια μέρα ο Γάλλος ταξίδεψε στο Παρίσι για φιλικό της εθνικής του.

Στις 29 Αυγούστου, 2-2 με τη Λίβερπουλ στο Έλαντ Ρόουντ (ΜακΑλίστερ, Τσάπμαν) και μετά 2-2 στο Όλνταμ, με δύο γκολ του Καντονά. Στις 6 Σεπτεμβρίου η Λιντς έχασε 0-2 στο Όλντ Τράφορντ από τη Γιουνάιτεντ, και η σεζόν της έδειχνε ήδη ότι θα πάει προς τα μέσα της βαθμολογίας.

Ανάμεσα στα δύο ματς με τη Στουτγκάρδη ήρθε 2-4 στην Ίπσουιτς, και λίγο αργότερα 1-2 στην Κουίνς Παρκ Ρέιντζερς. Η ομάδα του Γουίλκινσον τερμάτισε στην 17η θέση, με τον Τσάπμαν πρώτο σκόρερ με 14 γκολ στο πρωτάθλημα και 18 σε όλες τις διοργανώσεις.

Το «Αδύνατο» με τη Στουτγκάρδη

Η πρώτη εμφάνιση της Λιντς στο Κύπελλο Πρωταθλητριών μετά το 1974-75 ξεκίνησε με 0-3 στη Στουτγκάρδη στις 16 Σεπτεμβρίου 1992. Στις 30 Σεπτεμβρίου, στο Έλαντ Ρόουντ, η ομάδα έπρεπε να κερδίσει με τέσσερα γκολ διαφορά.

Έφτασε κοντά. Ο Σπιντ άνοιξε το σκορ με βολέ, ο Μπουκ ισοφάρισε στο 34′, ο ΜακΑλίστερ ανέβασε σε 2-1 με πέναλτι λίγο πριν το ημίχρονο, ένα σουτ του Καντονά στο 66′ μπήκε στην εστία μετά από εκτροπή του Γκίντερ Σέφερ, και ο Τσάπμαν έγραψε το 4-1 στο 78′. Το 5-1 που χρειαζόταν δεν ήρθε.

Ύστερα από το ματς αποκαλύφθηκε ότι ο προπονητής της Στουτγκάρδης, Κρίστοφ Ντάουμ, είχε χρησιμοποιήσει τέσσερις «ξένους», έναν περισσότερο από τον κανονισμό. Η UEFA απένειμε νίκη 3-0 στη Λιντς και διέταξε μπαράζ στο Καμπ Νου, στις 9 Οκτωβρίου, όπου η Λιντς κέρδισε 2-1 με γκολ των Σατ και Στράχαν.

Αναπαραγωγή βίντεο

Άνοιγμα στο YouTube ↗

Στον δεύτερο γύρο, η αντίπαλος ήταν η Ρέιντζερς, σε ένα ζευγάρι που έμεινε στην ιστορία ως «η μάχη της Βρετανίας». Η Λιντς έχασε 1-2 στο Άιμπροξ, με γκολ του ΜακΑλίστερ στο 1′, και 1-2 στο Έλαντ Ρόουντ, με το γκολ της παρηγοριάς από τον Καντονά.

Ο αποχαιρετισμός του Καντονά

Η σχέση του Καντονά με τον Γουίλκινσον χειροτέρευε. Στις 7 Νοεμβρίου η Λιντς έχασε 0-4 στο Μάντσεστερ από τη Σίτι, σε μια βραδιά που ο Γάλλος, όπως και όλη η ομάδα, δεν έπαιξε καλά, και μετά έμεινε εκτός ενδεκάδας. Στις 24 Νοεμβρίου ζήτησε μεταγραφή, με προτίμηση σε Γιουνάιτεντ, Λίβερπουλ ή Άρσεναλ.

Στις 26 Νοεμβρίου 1992 έφυγε για τη Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ, για περίπου ένα εκατομμύριο λίρες. Εκείνη τη σεζόν η Γιουνάιτεντ κατέκτησε το πρωτάθλημα, και ο Καντονά έγινε ο πρώτος παίκτης που πήρε διαδοχικούς τίτλους με διαφορετικές ομάδες στην Αγγλία.

Το Έλαντ Ρόουντ, που έγινε το σκηνικό της ιστορίας, είχε υποδεχθεί τη μέγιστη προσέλευση της σεζόν, 34.166 θεατές, στις 8 Φεβρουαρίου 1993 με αντίπαλο τη Γιουνάιτεντ.

Season Stats: Η σεζόν σε αριθμούς

• Πρωτάθλημα: 17η θέση στο Premier League
• Charity Shield: νικήτρια, 4-3 επί της Λίβερπουλ (8 Αυγούστου 1992)
• Champions League: 2ος γύρος (Στουτγκάρδη 0-3, 4-1 και 2-1 στη Βαρκελώνη, Ρέιντζερς 1-2 και 1-2)
• FA Cup: 4ος γύρος
• League Cup: 3ος γύρος
• Πρώτος σκόρερ: Λι Τσάπμαν, 14 γκολ στο πρωτάθλημα, 18 συνολικά
• Μέσος όρος προσέλευσης στο Έλαντ Ρόουντ: 27.585 θεατές
• Προπονητής: Χάουαρντ Γουίλκινσον
• Πρόεδρος: Λέσλι Σίλβερ

The Shirt Archive: Η φανέλα σε αριθμούς

• Σεζόν: 1992-93
• Τύπος: εντός έδρας, κοντομάνικη
• Χρώμα: λευκό με μπλε V γιακά και κίτρινο φιλέτο
• Κατασκευαστής: Admiral
• Χορηγός στήθους: «Admiral Sportswear» (λογότυπο του κατασκευαστή)
• Σήμα: το λευκό ρόδο του Γιορκσάιρ, με το «LEEDS UNITED AFC»
• Μανίκια: ταινία σε μπλε και κίτρινο με ροζέτες
• Ύφασμα: τονικό σχέδιο «LUFC» στο σώμα
• Πλάτη: χωρίς όνομα και νούμερο στα αντίτυπα που ελέγχθηκαν
• Προηγούμενη φανέλα: Umbro (1991-92)
• Επόμενη φανέλα: Asics (1993-95)

Το τέλος μιας εποχής

Η φανέλα του 1992-93 έμεινε ως η εικόνα μιας Λιντς που ήταν ταυτόχρονα η τελευταία πρωταθλήτρια της παλιάς Πρώτης και η ομάδα που δεν μπόρεσε να αντιμετωπίσει το βάρος του τίτλου στη νέα εποχή. Ένα Charity Shield με χατ τρικ, ένα μπαράζ στη Βαρκελώνη, μια ήττα σε μια «μάχη της Βρετανίας» και ο Καντονά να φεύγει για τους μεγάλους αντιπάλους.

Δεν ήταν η καλύτερη χρονιά της Λιντς. Ήταν όμως μια χρονιά με στιγμές που οι οπαδοί της δεν ξεχνούν, και με μια φανέλα που, με τα μπλε και κίτρινα του μανικιού της, κράτησε ζωντανή την παράδοση του Ρέβι σε ένα καινούργιο πρωτάθλημα.