Εθνική Γερμανίας 1989-90

Η φανέλα που έγινε σημαία

Υπάρχουν φανέλες που θυμόμαστε για έναν αγώνα. Και υπάρχουν φανέλες που θυμόμαστε για μια ολόκληρη εποχή. Η λευκή φανέλα της Δυτικής Γερμανίας στο Μουντιάλ της Ιταλίας ανήκει στη δεύτερη κατηγορία.

Δεν είχε τίποτα περίπλοκο. Λευκό ύφασμα, μαύρο σορτσάκι, λευκές κάλτσες. Όμως στο στήθος της απλωνόταν κάτι που δεν είχε ξαναφανεί σε φανέλα εθνικής ομάδας με τόσο θράσος: τρεις φαρδιές ρίγες, μαύρη, κόκκινη και χρυσή, τα χρώματα της γερμανικής σημαίας, που κατέβαιναν από τους ώμους και έσπαγαν στη μέση σαν κεραυνός.

Το καλοκαίρι του 1990 αυτή η φανέλα σήκωσε το Παγκόσμιο Κύπελλο στη Ρώμη. Και από τότε δεν έχει πάψει να επιστρέφει: στις κερκίδες, στους δρόμους, στις συλλογές.

The Team: Η ομάδα του Μπεκενμπάουερ

Στον πάγκο της Δυτικής Γερμανίας καθόταν ο Φραντς Μπεκενμπάουερ, ο «Κάιζερ», που είχε σηκώσει το τρόπαιο ως αρχηγός το 1974. Τέσσερα χρόνια νωρίτερα, στο Μεξικό, η ομάδα του είχε φτάσει στον τελικό και είχε χάσει 3-2 από την Αργεντίνη του Μαραντόνα. Το 1990 ερχόταν για να κλείσει τον λογαριασμό.

Η ομάδα του ήταν χτισμένη γύρω από έναν άνθρωπο: τον Λόταρ Ματέους. Ο αρχηγός της ομάδας ήταν ο εγκέφαλος και ο κινητήρας της μεσαίας γραμμής, ένας παίκτης που μπορούσε να κόψει μια επίθεση στη δική του περιοχή και δέκα δευτερόλεπτα αργότερα να σουτάρει στην αντίπαλη.

Γύρω του υπήρχε μια ομάδα που δεν είχε αδύνατο σημείο. Στην εστία ο Μπόντο Ίλγκνερ. Στην άμυνα ο λίμπερο Κλάους Αουγκεντάλερ, ο Γκουίντο Μπουχβαλντ, ο Γιούργκεν Κόλερ, ο Τόμας Μπέρτολντ και ο Αντρέας Μπρέμε στα αριστερά. Στη μεσαία γραμμή, δίπλα στον Ματέους, ο Τόμας Χέσλερ και ο Πιερ Λιτμπάρσκι. Μπροστά ο Ρούντι Φέλερ και ο Γιούργκεν Κλίνσμαν.

The Shirt: Λευκό, μαύρο, κόκκινο, χρυσό

Η φανέλα κατασκευάστηκε από την adidas, τον γερμανικό κολοσσό που έντυνε την εθνική ομάδα της χώρας του. Στο δεξί μέρος του στήθους υπήρχε το τριφύλλι, το λογότυπο της adidas εκείνης της εποχής. Στο αριστερό, το στρογγυλό σήμα της Γερμανικής Ποδοσφαιρικής Ομοσπονδίας με τον αετό και την επιγραφή «Deutscher Fussball-Bund».

Το στοιχείο που την έκανε ξεχωριστή ήταν το σχέδιο στο στήθος. Τρεις παράλληλες ρίγες, μαύρη, κόκκινη και χρυσή, ξεκινούσαν από τους ώμους και κατέβαιναν διαγώνια προς το κέντρο. Εκεί, αντί να κλείσουν σε ένα καθαρό V, έσπαγαν σε μια κλιμακωτή γωνία, με ένα μικρό σχέδιο σαν σκακιέρα στο σημείο της αλλαγής. Πάνω από τις ρίγες, στους ώμους, υπήρχαν οι τρεις μαύρες λωρίδες της adidas.

Στην πλάτη το σχέδιο επαναλαμβανόταν μόνο στους ώμους, με τις ρίγες να κόβονται λίγο πριν από το κέντρο. Έτσι έμενε καθαρός χώρος για τα μεγάλα μαύρα νούμερα. Ο γιακάς ήταν απλός, στρογγυλός, και το ύφασμα ελαφρύ, φτιαγμένο για τη ζέστη του ιταλικού καλοκαιριού.

Η φανέλα ήταν εμφανώς λευκή, όμως αυτό που έβλεπε κανείς από την κερκίδα ήταν τα χρώματα. Ήταν μια φανέλα που έλεγε από μακριά ποια χώρα την φορούσε.

The Season: Ο δρόμος προς τη Ρώμη

Η Δυτική Γερμανία άνοιξε το τουρνουά στο Μιλάνο, στον όμιλο D. Στην πρεμιέρα νίκησε τη Γιουγκοσλαβία με 4-1, ένα αποτέλεσμα που έστειλε μήνυμα σε όλο το τουρνουά. Στο δεύτερο ματς διέλυσε τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα με 5-1. Στο τρίτο έφερε ισοπαλία 1-1 με την Κολομβία και τελείωσε πρώτη στον όμιλο με δέκα γκολ σε τρεις αγώνες.

Και τα τρία παιχνίδια του ομίλου έγιναν στο Μιλάνο. Το ίδιο και τα δύο επόμενα. Στους «16» η Δυτική Γερμανία βρήκε απέναντί της την Ολλανδία, τους πρωταθλητές Ευρώπης, σε ένα από τα πιο ηλεκτρισμένα ματς του τουρνουά. Νίκησε 2-1. Στα προημιτελικά πέρασε από την Τσεχοσλοβακία με 1-0.

Στον ημιτελικό του Τορίνο, στις 4 Ιουλίου, αντίπαλος ήταν η Αγγλία. Το ματς έληξε 1-1 στην παράταση και κρίθηκε στα πέναλτι, όπου η Δυτική Γερμανία νίκησε 4-3. Η λευκή φανέλα θα έπαιζε στον τελικό.

Key Matches: Η Ολλανδία και η Αγγλία

Δύο αγώνες καθόρισαν το Μουντιάλ της Δυτικής Γερμανίας πριν από τον τελικό.

Ο πρώτος ήταν η νίκη με 2-1 επί της Ολλανδίας, στις 24 Ιουνίου στο Μιλάνο. Η Ολλανδία ήταν η πρωταθλήτρια Ευρώπης και ένας από τους μεγάλους αντιπάλους της Γερμανίας. Η Δυτική Γερμανία πέρασε σε έναν αγώνα που θυμούνται ακόμη και σήμερα για την ένταση που είχε.

Ο δεύτερος ήταν ο ημιτελικός με την Αγγλία. Μετά από 120 λεπτά χωρίς νικητή, η ομάδα του Μπεκενμπάουερ βρήκε τη δύναμη να σκοράρει τέσσερα πέναλτι και να πάρει το εισιτήριο για τη Ρώμη. Για δεύτερο συνεχόμενο Μουντιάλ, η Δυτική Γερμανία θα έπαιζε στον τελικό.

Ο τελικός της Ρώμης

Η ημερομηνία ήταν 8 Ιουλίου 1990. Το γήπεδο ήταν το Ολίμπικο της Ρώμης. Στις κερκίδες βρίσκονταν περίπου 73.600 θεατές.

Ο αντίπαλος ήταν ο ίδιος με τον τελικό του 1986: η Αργεντινή του Ντιέγκο Μαραντόνα. Αυτή τη φορά, όμως, η ομάδα του Κάρλος Μπιλάρδο έφτανε στον τελικό με κόπο. Είχε περάσει δύο φορές στα πέναλτι μέσα στο τουρνουά, από τη Γιουγκοσλαβία και από την Ιταλία, και ήρθε στη Ρώμη για να αμυνθεί.

Η Δυτική Γερμανία, με τη λευκή φανέλα και το μαύρο σορτσάκι, επιτέθηκε από το πρώτο λεπτό. Η Αργεντινή, με μπλε φανέλα, έκλεισε τους χώρους. Το πρώτο ημίχρονο τελείωσε 0-0.

Στο 65ο λεπτό ο Πέδρο Μονθόν, που είχε μπει αλλαγή στο ημίχρονο, αποβλήθηκε με απευθείας κόκκινη κάρτα για ένα σκληρό μαρκάρισμα στον Κλίνσμαν. Ήταν η πρώτη αποβολή στην ιστορία των τελικών του Παγκοσμίου Κυπέλλου.

Στο 85ο λεπτό ο Μεξικανός διαιτητής Έντγκαρντο Κοδεσάλ έδωσε πέναλτι για ανατροπή του Φέλερ. Ο Αντρέας Μπρέμε στάθηκε απέναντι στον Σέρχιο Γκοϊκοτσέα και έστειλε τη μπάλα χαμηλά, δίπλα στο δοκάρι. 1-0.

Στο 87ο λεπτό αποβλήθηκε και ο Γκουστάβο Ντεζότι. Η Αργεντινή τελείωσε τον τελικό με εννέα παίκτες. Η Δυτική Γερμανία ήταν πρωταθλήτρια κόσμου για τρίτη φορά.

Αναπαραγωγή βίντεο

Άνοιγμα στο YouTube ↗

Η φανέλα στον τελικό

Στον τελικό του Ολίμπικο η Δυτική Γερμανία φόρεσε ακριβώς την εμφάνιση που την είχε συνοδεύσει σε όλο το τουρνουά: λευκή φανέλα με τις ρίγες της σημαίας, μαύρο σορτσάκι και λευκές κάλτσες. Η Αργεντινή έπαιξε με τη μπλε εναλλακτική της φανέλα.

Η εικόνα του Ματέους με το περιβραχιόνιο και του Μπρέμε στο πέναλτι έγιναν οι εικόνες της φανέλας. Από εκείνη τη νύχτα, η λευκή φανέλα με το σπασμένο V δεν ήταν πια απλώς η φανέλα μιας εθνικής ομάδας. Ήταν η φανέλα των πρωταθλητών κόσμου.

Season Stats: Οι αριθμοί του Μουντιάλ

• Διοργάνωση: Παγκόσμιο Κύπελλο 1990, Ιταλία
• Προπονητής: Φραντς Μπεκενμπάουερ
• Αρχηγός: Λόταρ Ματέους
• Όμιλος D: Γιουγκοσλαβία 4-1, Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα 5-1, Κολομβία 1-1
• Φάση των «16»: Ολλανδία 2-1
• Προημιτελικός: Τσεχοσλοβακία 1-0
• Ημιτελικός: Αγγλία 1-1, 4-3 στα πέναλτι
• Τελικός: Αργεντινή 1-0 (Μπρέμε 85′, πέναλτι)
• Απολογισμός: 7 αγώνες, 5 νίκες, 2 ισοπαλίες, καμία ήττα
• Τίτλος: τρίτο Παγκόσμιο Κύπελλο, μετά το 1954 και το 1974

Ο τελικός σε αριθμούς

• Ημερομηνία: Κυριακή 8 Ιουλίου 1990
• Γήπεδο: Ολίμπικο, Ρώμη
• Θεατές: περίπου 73.600
• Διαιτητής: Έντγκαρντο Κοδεσάλ (Μεξικό)
• Γκολ: Μπρέμε 85′ (πέναλτι)
• Αποβολές: Μονθόν 65′, Ντεζότι 87′ (Αργεντινή)
• Δυτική Γερμανία: Ίλγκνερ, Αουγκεντάλερ, Μπουχβαλντ, Κόλερ, Μπέρτολντ (Ρόιτερ), Μπρέμε, Χέσλερ, Ματέους, Λιτμπάρσκι, Φέλερ, Κλίνσμαν
• Αργεντινή: Γκοϊκοτσέα, Σιμόν, Σεριθουέλα, Ρουτζέρι (Μονθόν), Μπασουάλδο, Σενσίνι, Λορένθο, Μπουρουτσάγα (Καλδερόν), Τρόλιο, Μαραντόνα, Ντεζότι

Η μπάλα, το γήπεδο, το καλοκαίρι

Το Μουντιάλ του 1990 έμεινε στην ιστορία για πολλά πράγματα. Για το Καμερούν, που έγινε η πρώτη αφρικανική ομάδα που έφτασε στα προημιτελικά, για την Ιταλία που τελείωσε τρίτη στη δική της έδρα, για την Αγγλία που έφτασε στους τέσσερις. Η επίσημη μπάλα ήταν η Etrusco Unico της adidas.

Ήταν επίσης ένα Μουντιάλ με λίγα γκολ και πολλή ένταση. Πολλές ομάδες έπαιζαν για να φτάσουν στα πέναλτι. Μέσα σε αυτό το τουρνουά, η Δυτική Γερμανία ήταν η ομάδα που προσπαθούσε περισσότερο να κερδίσει μέσα στα 90 λεπτά. Και ήταν η ομάδα που το κατάφερε.

The Shirt Archive: Γιατί επιστρέφει πάντα

Η φανέλα του 1990 ήταν και η τελευταία μεγάλη φανέλα της Δυτικής Γερμανίας. Ήταν το τελευταίο Μουντιάλ που η χώρα έπαιξε με αυτό το όνομα, πριν από την επανένωση. Η επόμενη γερμανική ομάδα που θα έπαιζε σε τελικό θα ήταν η ενωμένη Γερμανία.

Ίσως γι’ αυτό η φανέλα έχει μια θέση που λίγες φανέλες εθνικών ομάδων έχουν. Είναι ταυτόχρονα ένα σχέδιο της εποχής του, με τις τολμηρές γραμμές και τα έντονα χρώματα, και ένα σύμβολο ενός κόσμου που άλλαζε. Οι συλλέκτες την αναζητούν σε όλες τις εκδοχές της, κοντομάνικη και μακρυμάνικη, με νούμερο ή χωρίς.

Το σπασμένο V των τριών χρωμάτων έγινε το πιο αναγνωρίσιμο μοτίβο που φόρεσε ποτέ η Γερμανία. Και κάθε φορά που επιστρέφει, φέρνει μαζί του την εικόνα του Ματέους με το τρόπαιο στη Ρώμη.

Αναπαραγωγή βίντεο

Άνοιγμα στο YouTube ↗

Οι πρωταγωνιστές με τη λευκή φανέλα

Ο Λόταρ Ματέους ήταν ο αρχηγός και ο άνθρωπος που σήκωσε το τρόπαιο. Ο Αντρέας Μπρέμε, ο αριστερός μπακ, ήταν εκείνος που πήρε την ευθύνη του πέναλτι στο 85ο λεπτό και το μετέτρεψε στο γκολ του τίτλου. Ο Γιούργκεν Κλίνσμαν ήταν ο επιθετικός που δέχτηκε το μαρκάρισμα της πρώτης αποβολής. Ο Ρούντι Φέλερ ήταν ο παίκτης που κέρδισε το πέναλτι.

Πίσω από αυτούς, ο Μπόντο Ίλγκνερ στην εστία και η άμυνα του Αουγκεντάλερ, του Κόλερ και του Μπουχβαλντ κράτησαν την Αργεντινή μακριά από την εστία για όλο τον τελικό. Ήταν μια ομάδα όπου ο καθένας ήξερε τον ρόλο του, και όλοι μαζί φορούσαν την ίδια λευκή φανέλα με τα τρία χρώματα.

Τι σήμαινε η φανέλα του 1990

Για μια γενιά οπαδών, αυτή είναι η φανέλα της Γερμανίας. Όχι λόγω διαφήμισης ή μάρκετινγκ, αλλά επειδή συνδέθηκε με μια ομάδα που ήταν απλώς η καλύτερη του κόσμου εκείνο το καλοκαίρι.

Ήταν μια ομάδα χωρίς μεγάλα κενά, με έναν αρχηγό στην καλύτερη στιγμή της καριέρας του και έναν προπονητή που ήξερε τι σήμαινε να κερδίζεις ένα Μουντιάλ. Και φορούσε μια φανέλα που είχε τα χρώματα της χώρας της ζωγραφισμένα στο στήθος.

Τριάντα και πλέον χρόνια αργότερα, το λευκό με τις τρεις ρίγες παραμένει το μέτρο σύγκρισης για κάθε νέα φανέλα της Γερμανίας.