Μάριο Μάντζουκιτς: Ένα αυτογκόλ, ένα γκολ και ο αποχαιρετισμός στη Μόσχα
Στις 15 Ιουλίου 2018, στο Λουζνίκι, ο Μάριο Μάντζουκιτς έγινε ο πρώτος παίκτης που έβαλε αυτογκόλ σε τελικό Μουντιάλ, και ο πρώτος που σκόραρε και για τις δύο ομάδες σε τελικό. Η Κροατία έχασε 4-2 από τη Γαλλία. Ένα μήνα αργότερα, ο Μάντζουκιτς αποχαιρέτησε την εθνική.
9 λεπτά ανάγνωση1.663 λέξεις
Δύο γκολ, δύο εστίες
Λουζνίκι. Μόσχα. 15 Ιουλίου 2018.
Ο πρώτος τελικός Μουντιάλ στην ιστορία της Κροατίας.
Ο Μάριο Μάντζουκιτς, με το Νο17, σκοράρει δύο φορές. Μία στην εστία της Γαλλίας. Μία στη δική του.
Η Κροατία χάνει 4-2. Ένα μήνα αργότερα ο Μάντζουκιτς ανακοινώνει ότι δεν θα ξαναφορέσει τη φανέλα με τα κόκκινα και λευκά τετράγωνα.
Είναι ένα από τα πιο παράξενα αντίο στην ιστορία του ποδοσφαίρου: ο τελευταίος αγώνας ενός επιθετικού με την εθνική του, σε έναν τελικό Μουντιάλ, με ένα γκολ και ένα αυτογκόλ.




Ο παίκτης των μεγάλων τελικών
Ο τελικός της Μόσχας δεν ήταν ο πρώτος μεγάλος τελικός του Μάντζουκιτς. Με την Μπάγερν, το 2013, είχε γίνει ο πρώτος Κροάτης που σκόραρε σε τελικό Champions League, στο Γουέμπλεϊ, τη χρονιά του τρεμπλ. Με τη Γιουβέντους έφτασε στον τελικό του 2017 στο Κάρντιφ, όπου σκόραρε ξανά, ένα από τα πιο ωραία γκολ στην ιστορία των τελικών: σταμάτησε την μπάλα με το στήθος και τη γύρισε πάνω από τον ώμο του, από 14 μέτρα, πάνω από τον Κέιλορ Νάβας. Ήταν το γκολ της σεζόν στην Ευρώπη.
Ήταν ένας επιθετικός που οι προπονητές τον έβαζαν και στην πλευρά, για να πιέζει, να μαρκάρει και να κερδίζει μονομαχίες. Στη Γιουβέντους του Μασιμιλιάνο Αλέγκρι έπαιζε συχνά στην αριστερή πλευρά, μισός επιθετικός, μισός εξτρέμ και μερικές φορές σχεδόν αριστερό μπακ. Οι οπαδοί της τον φώναζαν «guerriero», πολεμιστή. Στην Κροατία ήταν ο σέντερ φορ.
Από το Σλαβόνσκι Μπροντ
Ο Μάντζουκιτς γεννήθηκε στις 21 Μαΐου 1986 στο Σλαβόνσκι Μπροντ, στην ανατολική Κροατία. Ο πατέρας του, ο Μάτο, ήταν επίσης ποδοσφαιριστής. Ξεκίνησε το 2004 στη Μαρσόνια, την ομάδα της πόλης του, πέρασε από την ΝΚ Ζάγκρεμπ και την Ντιναμό Ζάγκρεμπ, και το 2010 πήγε στη Γερμανία, στη Βόλφσμπουργκ. Από εκεί ήρθε η Μπάγερν, η Ατλέτικο, η Γιουβέντους.
Σε όλη αυτή τη διαδρομή, η φανέλα που τον ακολουθούσε ήταν η καρό. Με αυτή έπαιξε τέσσερις μεγάλες διοργανώσεις, και με αυτή έκλεισε, στη Μόσχα, στο πιο μεγάλο ματς της ιστορίας της χώρας του. Η πόλη του, το Σλαβόνσκι Μπροντ, είναι μία από τις πόλεις που ανέφερε στο γράμμα του αποχαιρετισμού.
Ο δρόμος ως τη Μόσχα
Η Κροατία του Ζλάτκο Ντάλιτς έφτασε στον τελικό με τον πιο δύσκολο τρόπο. Στους «16» πέρασε τη Δανία στα πέναλτι, σε ένα ματς όπου ο Μάντζουκιτς είχε ισοφαρίσει στο 4ο λεπτό. Στα προημιτελικά πέρασε τη διοργανώτρια Ρωσία, πάλι στα πέναλτι, με μια ασίστ του Μάντζουκιτς στο ισοφαριστικό γκολ του Κράμαριτς.
Και στον ημιτελικό με την Αγγλία, στο 109ο λεπτό της παράτασης, ο Μάντζουκιτς έβαλε το γκολ του 2-1. Η Κροατία, μια χώρα τεσσάρων εκατομμυρίων, ήταν για πρώτη φορά στον τελικό του Παγκοσμίου Κυπέλλου.
Ήταν το γκολ της καριέρας του. Τέσσερις μέρες αργότερα, θα έπαιζε το τελευταίο του ματς με την Κροατία.
Η τελευταία ημέρα
Ο τελικός έγινε στο Λουζνίκι, το εθνικό γήπεδο της Ρωσίας, κάτω από μια μικρή καταιγίδα, μπροστά σε 78.011 θεατές. Διαιτητής ήταν ο Αργεντινός Νέστορ Πιτάνα.
Η Κροατία παρατάχθηκε με τον Λούκα Μόντριτς αρχηγό, τον Ιβάν Ράκιτιτς και τον Μαρσέλο Μπρόζοβιτς στο κέντρο, τον Ίβαν Πέρισιτς και τον Άντε Ρέμπιτς στις πλευρές. Στην κορυφή της επίθεσης, με το Νο17, ο Μάντζουκιτς. Η Γαλλία του Ντιντιέ Ντεσάν είχε τον Κιλιάν Εμπαπέ, τον Αντουάν Γκριεζμάν και τον Πολ Πογκμπά.
Η φανέλα της τελευταίας παράστασης
Η Κροατία φόρεσε στον τελικό την εντός έδρας φανέλα της Nike, τα διάσημα κόκκινα και λευκά τετράγωνα, με λευκό σορτσάκι. Η Γαλλία έπαιξε με σκούρα μπλε. Στις φωτογραφίες του αγώνα η αντίθεση είναι έντονη: τα φωτεινά κόκκινα και λευκά τετράγωνα απέναντι στο σκούρο μπλε των Γάλλων, κάτω από τον γκρίζο ουρανό μιας καλοκαιρινής καταιγίδας στη Μόσχα.
Η καρό φανέλα είναι από τις πιο αναγνωρίσιμες στον κόσμο, και η εκδοχή του 2018 είχε μια λεπτομέρεια που την ξεχώριζε: τα τετράγωνα δεν χωρίζονται με ευθείες γραμμές. Οι άκρες τους είναι πριονωτές, σαν δόντια, και κάθε κόκκινο τετράγωνο «μπαίνει» λίγο μέσα στο λευκό δίπλα του. Από μακριά η φανέλα είναι καρό. Από κοντά, μοιάζει να δονείται.
Ο γιακάς είναι λευκός και στρογγυλός. Το swoosh της Nike είναι σκούρο μπλε, στο δεξί στήθος, πάνω σε λευκό τετράγωνο. Στο αριστερό στήθος, το σήμα της Ομοσπονδίας, το HNS: η καρό ασπίδα με την μπάλα από κάτω και το μπλε κάθετο πλαίσιο με τα γράμματα.
Στο μανίκι, το σήμα του Παγκοσμίου Κυπέλλου 2018. Στο άλλο μανίκι, το πράσινο σήμα «Living Football» της FIFA. Και στο στήθος, το νούμερο, λευκό με κόκκινο περίγραμμα πάνω στα τετράγωνα.
Το τυπωμένο αντίο
Η πιο ξεχωριστή λεπτομέρεια όμως είναι κάτω από το σήμα. Στη φωτογραφία του τελικού φαίνονται τυπωμένα, με χρυσά γράμματα, τα στοιχεία του αγώνα: «MOSKVA (RUS)» και η ημερομηνία «15.7.2018». Από κάτω, δύο μικρές σημαίες, της Γαλλίας και της Κροατίας.
Η φανέλα του τελευταίου αγώνα του Μάντζουκιτς έχει δηλαδή γραμμένο πάνω της τον ίδιο τον αγώνα. Είναι ένα αντικείμενο που λέει ακριβώς πού και πότε φορέθηκε, και ποιος ήταν απέναντι.





18ο λεπτό
Η Γαλλία παίρνει ένα φάουλ περίπου 27 μέτρα από την εστία, μετά από επαφή του Μπρόζοβιτς με τον Γκριεζμάν. Ο Γκριεζμάν το εκτελεί ο ίδιος και σεντράρει στην περιοχή. Ο Μάντζουκιτς προσπαθεί να διώξει με κεφαλιά, αλλά η μπάλα περνά τον Σούμπασιτς και καταλήγει στη δική του εστία.
0-1. Ήταν το πρώτο αυτογκόλ στην ιστορία των τελικών του Μουντιάλ.
28ο λεπτό
Η Κροατία, που είχε ξεκινήσει καλύτερα, απαντά γρήγορα. Ο Μόντριτς εκτελεί ένα φάουλ, ο Βρσάλικο γυρίζει την μπάλα με κεφαλιά και ο Ίβαν Πέρισιτς, με χαμηλό σουτ στη γωνία, ισοφαρίζει: 1-1.
38ο λεπτό
Μετά από κόρνερ, οι Γάλλοι διαμαρτύρονται για χέρι του Πέρισιτς. Ο Πιτάνα ελέγχει τη φάση στο VAR, που χρησιμοποιούνταν για πρώτη φορά σε Μουντιάλ, και δίνει πέναλτι. Ο Γκριεζμάν σκοράρει: 1-2. Με αυτό το σκορ τελειώνει το ημίχρονο.
59ο και 65ο λεπτό
Η Γαλλία ξεφεύγει. Ο Πολ Πογκμπά κάνει το 1-3 και ο Κιλιάν Εμπαπέ, με χαμηλό σουτ από περίπου 23 μέτρα, το 1-4. Ήταν μόλις ο δεύτερος έφηβος που σκόραρε σε τελικό Μουντιάλ, μετά τον Πελέ το 1958.
69ο λεπτό
Μια μπάλα επιστρέφει πίσω στον Ουγκό Λορίς. Ο Γάλλος τερματοφύλακας προσπαθεί να περάσει τον Μάντζουκιτς με ντρίμπλα. Ο Μάντζουκιτς δεν σταματά να πιέζει, και με το δεξί σπρώχνει τη χαμένη μπάλα στην άδεια εστία.
2-4. Ο Μάντζουκιτς έγινε ο δεύτερος παίκτης στην ιστορία του Μουντιάλ που σκόραρε και για τις δύο ομάδες σε ένα ματς, και ο πρώτος που το έκανε σε τελικό.
Ο Μάντζουκιτς έμεινε στο γήπεδο ως το τελευταίο σφύριγμα. Και τα 90 λεπτά.

Η απονομή μέσα στη βροχή
Η απονομή έγινε στο γήπεδο, μέσα σε δυνατή νεροποντή. Τα μετάλλια τα έδωσαν οι πρόεδροι της Ρωσίας, της Γαλλίας και της Κροατίας, ο Βλαντιμίρ Πούτιν, ο Εμανουέλ Μακρόν και η Κολίντα Γκράμπαρ-Κιτάροβιτς. Οι παίκτες της Κροατίας ανέβηκαν να πάρουν τα ασημένια τους μετάλλια με τις καρό φανέλες μουσκεμένες.
Ο Λούκα Μόντριτς, ο αρχηγός, πήρε τη Χρυσή Μπάλα του καλύτερου παίκτη της διοργάνωσης. Στην Κροατία, πάνω από το 38% του πληθυσμού είχε δει τον τελικό στην εθνική τηλεόραση.
Τα στοιχεία της τελευταίας εμφάνισης
- Αγώνας: Γαλλία – Κροατία 4-2, τελικός Μουντιάλ 2018
- Ημερομηνία: 15 Ιουλίου 2018
- Γήπεδο: Λουζνίκι, Μόσχα
- Θεατές: 78.011
- Διαιτητής: Νέστορ Πιτάνα (Αργεντινή)
- Γκολ: Μάντζουκιτς 18′ (αυτ.), Γκριεζμάν 38′ (πέν.), Πογκμπά 59′, Εμπαπέ 65′ / Πέρισιτς 28′, Μάντζουκιτς 69′
- Μάντζουκιτς: Νο17, 90 λεπτά, ένα γκολ, ένα αυτογκόλ
- Κροατία: Σούμπασιτς, Βρσάλικο, Λόβρεν, Βίντα, Στρίνιτς (Πιάτσα 82′), Μόντριτς, Μπρόζοβιτς, Ράκιτιτς, Ρέμπιτς (Κράμαριτς 71′), Μάντζουκιτς, Πέρισιτς. Προπονητής: Ζλάτκο Ντάλιτς.
- Γαλλία: Λορίς, Παβάρ, Βαράν, Ουμτιτί, Ερνάντεζ, Πογκμπά, Καντέ (Ενζονζί 55′), Ματουιντί (Τολισό 73′), Εμπαπέ, Γκριεζμάν, Ζιρού (Φεκίρ 81′). Προπονητής: Ντιντιέ Ντεσάν.
Μετά το τελευταίο σφύριγμα
Η Κροατία έχασε, αλλά γύρισε στην πατρίδα ως ήρωας. Ο Μόντριτς πήρε τη Χρυσή Μπάλα της διοργάνωσης. Οι παίκτες, στα αποδυτήρια του Λουζνίκι, φωτογραφήθηκαν όλοι μαζί, με τις καρό φανέλες ακόμα πάνω τους.
Στις 14 Αυγούστου 2018 ο Μάντζουκιτς ανακοίνωσε ότι σταματά από την εθνική. Έγραψε ότι εκείνος ο μήνας, μαζί με την υποδοχή στο Ζάγκρεμπ και στο Σλαβόνσκι Μπροντ, την πόλη του, θα έμενε η πιο σημαντική ανάμνηση της καριέρας του. «Δεν υπάρχει ιδανική στιγμή για να σταματήσεις», έγραψε. «Αν γινόταν, όλοι θα παίζαμε για την Κροατία μέχρι να πεθάνουμε».

Το τέλος μιας εποχής
Ο Μάντζουκιτς είχε κάνει ντεμπούτο με την Κροατία τον Νοέμβριο του 2007, με προπονητή τον Σλάβεν Μπίλιτς. Έπαιξε σε τέσσερις μεγάλες διοργανώσεις: το Euro 2012, το Μουντιάλ 2014, το Euro 2016 και το Μουντιάλ 2018. Έκλεισε με 89 συμμετοχές και 33 γκολ, δεύτερος σκόρερ στην ιστορία της εθνικής τη στιγμή που σταμάτησε.
Δεν ήταν ποτέ ο πιο τεχνικός παίκτης της Κροατίας. Ήταν ο πιο μαχητικός. Το γκολ του στον τελικό, κλέβοντας την μπάλα από τον τερματοφύλακα της Γαλλίας σε ένα ματς που ήταν ήδη χαμένο, τον περιγράφει καλύτερα από οποιοδήποτε άλλο.
Η καρό φανέλα με το Νο17 και τα στοιχεία της Μόσχας τυπωμένα στο στήθος είναι η τελευταία του με την Κροατία.
Η φανέλα σε αριθμούς
- Ομάδα: Κροατία
- Διοργάνωση: Μουντιάλ 2018, τελικός
- Κατασκευαστής: Nike
- Χορηγός: κανένας
- Χρώματα: κόκκινα και λευκά τετράγωνα με πριονωτές άκρες
- Νούμερο: 17
- Ειδικό στοιχείο: τυπωμένο «MOSKVA (RUS) 15.7.2018» με τις σημαίες Γαλλίας και Κροατίας
- Μανίκια: σήμα του Μουντιάλ 2018 και «Living Football»
- Συμμετοχές με την Κροατία: 89
- Γκολ με την Κροατία: 33
Σχετικές ιστορίες φανελών
Με βίντεο Εθνική Κροατίας 1998-99
Η κόκκινη και λευκή σκακιέρα της Lotto έγινε το σύμβολο μιας ιστορικής πορείας στο Μουντιάλ της Γαλλίας. Μια νέα εθνική ομάδα, ο Ντάβορ Σούκερ με το Χρυσό Παπούτσι και η νίκη επί της Γερμανίας δημιούργησαν έναν από τους πιο εμβληματικούς συνδυασμούς φανέλας και ποδοσφαιρικής ιστορίας.
Με βίντεο Μπαρτσελόνα 1991-92
Μπλε και κόκκινες ρίγες με λεπτές ρίγες τόνο σε τόνο, γιακάς πουκαμίσου, το λογότυπο της Meyba και καμία διαφήμιση στο στήθος: η φανέλα της «Dream Team» του Κρόιφ, που κέρδισε το πρώτο Κύπελλο Πρωταθλητριών του συλλόγου στο Γουέμπλεϊ και ένα πρωτάθλημα στην τελευταία αγωνιστική.
Με βίντεο Άγιαξ – Φέγενορντ: Το 8-2 στην πρώτη επιστροφή του Κρόιφ
Ο Γιόχαν Κρόιφ με τη λευκή Puma της Φέγενορντ και το Gouden Gids στο στήθος, απέναντι στη φανέλα με τη μεγάλη κόκκινη λωρίδα, το TDK και το κοκοράκι της Le Coq Sportif που φορούσε μέχρι πριν από λίγους μήνες: το Klassieker της βροχής, όπου ο 18χρονος Βαν Μπάστεν έβαλε τρία γκολ.
Με βίντεο Ίντερ Μιλάνου 2007-08
Λευκή Nike με τον μεγάλο κόκκινο σταυρό του Μιλάνου, χρυσό επετειακό σήμα με το «1908-2008» και ένα μικρό Pirelli στην άκρη: η εκτός έδρας φανέλα με την οποία η Ίντερ γιόρτασε τα 100 της χρόνια, τη σεζόν που κατέκτησε το τρίτο συνεχόμενο πρωτάθλημα στο τελευταίο λεπτό της σεζόν.


