Νάπολι: Τα 16 σήματα από το μονόγραμμα FBC του 1905 μέχρι το «N» των εκατό χρόνων

Από ένα μονόγραμμα του 1905 στο «N» των εκατό χρόνων

Αν ρωτήσεις έναν οπαδό της Νάπολι πώς είναι το σήμα του συλλόγου του, θα σου πει αμέσως: ένα μεγάλο «N» μέσα σε κύκλο. Αυτό ισχύει για μεγάλο μέρος της ιστορίας της ομάδας, όχι όμως για όλη. Ο σύλλογος που ιδρύθηκε επίσημα το 1926 είχε στο πρώτο του σήμα ένα άλογο πάνω σε μπάλα, το 1962 το έφερε πίσω ανάμεσα σε πέντε ολυμπιακούς κύκλους, το 1969 γέμισε το σήμα με τα κρίνα των Βουρβόνων και το 1982 έβαλε μέσα έναν γάιδαρο.

Η ιταλική Wikipedia γράφει ότι οι εκδοχές που ξέφυγαν από το κυκλικό «N» ήταν λίγες αλλά ριζικά διαφορετικές. Εδώ τις βάζουμε όλες στη σειρά: δεκαέξι σήματα, από τα δύο που προηγήθηκαν του συλλόγου ως το επίπεδο «N» της χρονιάς των εκατό χρόνων. Όπου οι πηγές μιλούν για «δεκαετία», το γράφουμε κι εμείς.

Πριν από τη Νάπολι: το FBC και ο ρόμβος των Internaples

Η Νάπολι θεωρεί ρίζα της τον Naples Foot-Ball & Cricket Club, που ιδρύθηκε το 1905 από τον Άγγλο ναύτη Γουίλιαμ Πόθς, σύμφωνα με την αγγλική Wikipedia. Το σήμα του ήταν κυκλικό, με φόντο που ακολουθούσε τις ρίγες της φανέλας, σε δύο αποχρώσεις του γαλάζιου. Στο κέντρο είχε χρυσά τα γράμματα FBC, με ένα μικρό «n» πάνω τους.

Τον Οκτώβριο του 1922 η ομάδα ενώθηκε με την αντίπαλη Internazionale Napoli στο «Foot-Ball Club Internazionale-Naples», γνωστό ως Internaples. Η ιταλική Wikipedia γράφει ότι το νέο σήμα ήταν ένας γαλάζιος ρόμβος με λευκό περίγραμμα, με τη λέξη «UNIONE SPORTIVA INTERNAPLES» σε χρυσό γύρω γύρω και στο κέντρο ένα χρυσό μονόγραμμα USI με πλεγμένα γράμματα.

1926: το άλογο πάνω στη μπάλα

Στις 25 Αυγούστου 1926 η Internaples έγινε Associazione Calcio Napoli (κατά την αγγλική Wikipedia, με πίεση να «εξιταλιστούν» οι σύλλογοι). Το νέο σήμα ήταν ένα γαλάζιο οβάλ με χρυσό περίγραμμα και ένα άλογο στα πίσω πόδια, αργυρό ή χρυσό ανάλογα με την παραλλαγή, πάνω σε χρυσή μπάλα. Τα αρχικά ACN, χρυσά, ήταν σκόρπια γύρω του.

Το άλογο είναι παλιό σύμβολο της πόλης, έμβλημα της επαρχίας από το 1806, γράφει η ιταλική Wikipedia.

Η αγγλική Wikipedia εξηγεί γιατί δεν έμεινε. Μετά από μια πολύ κακή σεζόν, το 1926-27, οι αντίπαλοι αποκάλεσαν την ομάδα «ciucci», γαϊδούρια στα ναπολιτάνικα. Ο σύλλογος όμως υιοθέτησε τον γάιδαρο ως μασκότ, τον «’O Ciuccio», που θα γυρίσει στο σήμα 56 χρόνια αργότερα.

Δεκαετία του 1930: το «N» του Ναπολέοντα

Η ιταλική Wikipedia γράφει ότι ο σύλλογος άφησε σύντομα το άλογο. Το νέο σήμα ήταν απλό και κυκλικό: ένα χρυσό «N» με πατούρες σε γαλάζιο φόντο με χρυσό περίγραμμα. Το σχήμα και το χρώμα του παραπέμπουν, σύμφωνα με την ίδια πηγή, στο μονόγραμμα του Ναπολέοντα Βοναπάρτη.

1945: ο λευκός θυρεός

Από τη δεκαετία του 1940 το σήμα έγινε θυρεός, με γαλάζιο πεδίο και χρυσό περίγραμμα. Σύμφωνα με την ιταλική Wikipedia, το 1945-46 ο θυρεός στη φανέλα ήταν λευκός με γαλάζιο «N» χωρίς πατούρες, ενώ στην εκτός έδρας φανέλα τα χρώματα αντιστρέφονταν.

1959: το σήμα «a botte»

Στο τέλος της δεκαετίας του 1950 και ως το 1961 η Νάπολι χρησιμοποίησε ένα οβάλ κομμένο πάνω και κάτω, που οι Ιταλοί λένε «a botte», σαν βαρέλι. Το χρυσό «N» είχε δεύτερη πατούρα στην κάτω γωνία, ανεστραμμένη και σε συμμετρία καθρέφτη, γράφει η ιταλική Wikipedia.

1962: το άλογο γυρίζει

Η πρώτη Κόπα Ιτάλια του συλλόγου, το 1962, έφερε το πιο πολυσύνθετο σήμα που φόρεσε ποτέ η Νάπολι. Το χρυσό άλογο ξαναμπήκε, γυρισμένο προς τα δεξιά, όχι πάνω σε μπάλα αλλά πάνω στην κοκάρδα του κατόχου του Κυπέλλου. Από πάνω ήταν οι πέντε ολυμπιακοί κύκλοι, στις γωνίες τα A και C και στη μύτη η λέξη NAPOLI.

1964: το «N» χωρίς πατούρες

Στις 25 Ιουνίου 1964 η Νάπολι έγινε εταιρεία με μετοχές, Società Sportiva Calcio Napoli. Ο θυρεός του 1962 έμεινε στο ίδιο σχήμα, με ενιαίο γαλάζιο φόντο, και το άλογο αντικαταστάθηκε από ένα γαλάζιο «N» χωρίς πατούρες μέσα σε λευκό οβάλ. Τα A και C έγιναν δύο S και κάτω από το NAPOLI μπήκε η λέξη CALCIO.

1969: τα κρίνα των Βουρβόνων

Το 1969 ο Κορράντο Φερλαΐνο έγινε πρόεδρος και στο σήμα μπήκε η ιστορία του βασιλείου. Το σήμα του 1969-70 θύμιζε τον θυρεό των Ανζού, «γαλάζιο με τρία χρυσά κρίνα»: το χρυσό «N» στη μέση και τρία κρίνα, δύο από πάνω και ένα από κάτω. Η κόκκινη μπορντούρα του πρωτότυπου έγινε χρυσό περίγραμμα. Όταν το 1971-72 ο σύλλογος τύπωσε στις κάρτες διαρκείας το έμβλημα του Βασιλείου των Δύο Σικελιών, η ομοσπονδία διαφώνησε και αναγκάστηκε να το αποσύρει.

1973: ένα πλάγιο «N» σε ξαπλωμένο τετράπλευρο

Το 1973 το σήμα έχασε κάθε εραλδικό στοιχείο, για μία μόνο σεζόν: ένα τετράπλευρο με καμπύλες, ξαπλωμένο στη μεγάλη του πλευρά, με γαλάζιο φόντο, χρυσό περίγραμμα και ένα πλάγιο, πιεσμένο «N». Το 1974-75 ο σύλλογος γύρισε στο κυκλικό σήμα με το «N» του Ναπολέοντα.

1982: ο γάιδαρος μέσα στο «N»

Η ιταλική Wikipedia γράφει ότι το 1982 η μασκότ έγινε για πρώτη και μοναδική φορά μέρος του σήματος: ένα κεφάλι γαϊδάρου ακουμπισμένο πάνω σε ένα «N» με χοντρές γραμμές και στρογγυλεμένες άκρες, που έκανε το σώμα του ζώου. Στις εντός έδρας ήταν μπλε ή λευκό, στις εκτός μαύρο. Το σήμα έφυγε στο τέλος του 1982-83 και η Νάπολι γύρισε στο γνωστό «N».

1985: το όνομα μπαίνει στον κύκλο

Το 1985, με τον Ντιέγκο Μαραντόνα ήδη στην ομάδα, ήρθε το σήμα που έμεινε σχεδόν δύο δεκαετίες. Η ιταλική Wikipedia γράφει ότι προστέθηκε ένας χοντρός κυκλικός δακτύλιος με ολόκληρη την επωνυμία SOCIETÀ SPORTIVA CALCIO NAPOLI γύρω από το «N» σε Times New Roman. Όσο ήταν στις φανέλες, η ομάδα κέρδισε τους δύο πρώτους τίτλους πρωταθλήματος, μια Κόπα Ιτάλια, ένα Κύπελλο ΟΥΕΦΑ και το πρώτο Σούπερ Καπ Ιταλίας.

Δεν ήταν ένα σήμα, αλλά πολλά. Ως το 1989 οι εντός έδρας είχαν λευκό «N» και οι εκτός μπλε δακτύλιο· από το 1989-90 έμεινε ένα σήμα, ως τη σεζόν 2001-02.

2002: ο μπλε δακτύλιος και η χρεοκοπία

Από το 1997-98 εμφανίστηκε δίπλα στο παλιό ένα νέο σήμα και από το 2002-03 το αντικατέστησε στις φανέλες: μπλε δακτύλιος αντί για λευκός, λευκά γράμματα αντί για μαύρα και λευκό περίγραμμα στον δίσκο.

Η ιταλική Wikipedia το συνδέει με μια περίοδο οικονομικής κρίσης και αθλητικής παρακμής. Στις 2 Αυγούστου 2004 η εταιρεία κηρύχθηκε χρεοκοπημένη και στις 6 Σεπτεμβρίου μια νέα, με το όνομα Napoli Soccer, πήρε τον αθλητικό τίτλο. Το NAPOLI SOCCER μπήκε κάτω από τον δακτύλιο, που σκούρυνε, και χάθηκε από την επόμενη σεζόν. Το 2006 ο σύλλογος ξαναπήρε την ιστορική του ονομασία.

2007: οι σκιές και οι διαβαθμίσεις

Με την επιστροφή στη Serie A το 2007 το σήμα πήρε διαβαθμίσεις και εφέ φωτισμού και ο δακτύλιος ξαναπήρε το παραδοσιακό μπλε. Η αγγλική Wikipedia το περιγράφει ως το σήμα που ίσχυσε ως το 2024: ένα μεγάλο «N» μέσα σε κύκλο.

2024: η μορφή «outline»

Στις 5 Ιουλίου 2024 ο σύλλογος ανακοίνωσε το νέο σήμα. Η ιταλική Wikipedia γράφει ότι δεν ήταν ριζική αλλαγή, αλλά ένα ακόμα βήμα: δύο ομόκεντροι κύκλοι, ο εξωτερικός πιο χοντρός, γύρω από το «N» σε Times New Roman, χωρίς συμπαγή επιφάνεια και χωρίς διαβαθμίσεις. Το «outline» είχε δοκιμαστεί σε χρυσό και ασημί στις ειδικές φανέλες του 2023-24.

2025: το «solid» και τα εκατό χρόνια

Το λεπτό «outline» είχε λιγότερο οπτικό βάρος. Γι’ αυτό, γράφει η ιταλική Wikipedia, από το 2025-26 επικράτησε η εκδοχή «solid»: γαλάζιο γέμισμα, «N» και κύκλοι σε λευκό, χωρίς σκιές ή εφέ.

Το καλοκαίρι του 2026, για τα εκατό χρόνια του συλλόγου, ήρθαν δύο ειδικά σήματα. Στη φανέλα εντός έδρας 2026-27 μπήκε ένας θυρεός σε λευκό και χρυσό, με μπαρόκ πλαίσιο, ένα μικρό οβάλ με το άλογο πάνω σε μπάλα που θυμίζει το 1926, το «100» με τα δύο μηδενικά σαν σύμβολο του απείρου, και από κάτω το «outline». Η εκτός έδρας «Nápoles», αφιερωμένη στους Ναπολιτάνους του κόσμου, έχει σήμα solid με το περίγραμμα του κόλπου και του Βεζούβιου. Δεν βρήκαμε ελεύθερη εικόνα τους, γι’ αυτό τα βλέπεις μόνο στο κείμενο.

Δίπλα δίπλα: τι αλλάζει από σήμα σε σήμα

Αν βάλεις τα δεκαέξι σήματα στη σειρά, φαίνονται τρεις ιστορίες. Η πρώτη είναι του ονόματος: τα γράμματα ακολουθούν την επωνυμία. FBC, USI, ACN, A–C, S–S, NAPOLI SOCCER, SOCIETÀ SPORTIVA CALCIO NAPOLI. Η δεύτερη είναι του ζώου: το άλογο (1926, 1962, 2026) και ο γάιδαρος, μία μόνο φορά, το 1982. Η τρίτη είναι της απλοποίησης: από τον θυρεό με το άλογο ως τον επίπεδο κύκλο με το «N».

Τι δεν άλλαξε ποτέ

Το γαλάζιο. Η αγγλική Wikipedia γράφει ότι τα χρώματα της ομάδας προέρχονται από τα νερά του Κόλπου της Νάπολης και ότι από τη δεκαετία του 1920 χρησιμοποιείται ένα μόνο γαλάζιο, γι’ αυτό η Νάπολι μοιράζεται το παρατσούκλι «Azzurri» με την εθνική Ιταλίας.

Το «N». Από τη δεκαετία του 1930, σχεδόν κάθε σήμα έχει το «N» στο κέντρο, χρυσό, λευκό, γαλάζιο, πλάγιο, ακόμα και ως σώμα γαϊδάρου. Το σημερινό σχέδιο ανάγεται, κατά το αγγλικό λήμμα, στο σήμα της Internazionale Napoli.

Το σήμα πάνω στη φανέλα

Η ιταλική Wikipedia κρατά χωριστά το επίσημο σήμα και αυτό της φανέλας (π.χ. 1945-46, 1985-89). Για τον συλλέκτη: κύκλος με επωνυμία γύρω από το «N» σημαίνει από το 1985 και μετά, λευκός δακτύλιος ως το 2002, μπλε ως το 2007 και διαβαθμίσεις ως το 2024.

Στο Jersey Stories υπάρχει η [Νάπολι 2026-27, η φανέλα των εκατό χρόνων](https://jerseystories.gr/stories/napoli-2026-27-i-fanela-ton-100-chronon-pou-foraei-pano-tis-mia-olokliri-poli/).

Όλα τα σήματα

• 1905: μονόγραμμα FBC σε γαλάζιες ρίγες
• 1922: γαλάζιος ρόμβος με USI
• 1926: άλογο πάνω σε μπάλα, με ACN
• δεκαετία 1930: χρυσό «N» σε γαλάζιο δίσκο
• 1945: λευκός θυρεός με γαλάζιο «N»
• 1959–61: «a botte» με διπλή πατούρα
• 1962: άλογο πάνω στην κοκάρδα, με ολυμπιακούς κύκλους
• 1964: γαλάζιο «N» σε λευκό οβάλ, με S–S
• 1969: «N» και τρία κρίνα
• 1973–74: πλάγιο «N» σε τετράπλευρο
• 1982–83: γάιδαρος πάνω σε «N»
• 1985: δακτύλιος με SOCIETÀ SPORTIVA CALCIO NAPOLI
• 2002–04: μπλε δακτύλιος
• 2007–2024: «N» με διαβαθμίσεις
• από το 2024: «outline», δύο κύκλοι
• από το 2025: «solid» με λευκό «N»